Türkiye'nin Zirvesi Değişmedi: TÜRPAŞ Liderliğini Sürdürdü Ancak Gözler Savunma Sanayii'nin Yükselişinde!
İstanbul Sanayi Odası'nın (İSO) açıkladığı 2025 Türkiye'nin En Büyük 500 Sanayi Kuruluşu listesi yayınlandı. Listede TÜRPAŞ zirvedeki yerini korurken, savunma sanayi şirketlerinin gösterdiği büyük sıçrama dikkat çekti.
İstanbul Sanayi Odası (İSO), her yıl merakla beklenen ve Türkiye ekonomisinin devler ligini belirleyen 2025 yılı Türkiye'nin En Büyük 500 Sanayi Kuruluşu araştırmasının sonuçlarını duyurdu. Üretimden satış rakamlarına göre belirlenen listede, geçen yıl olduğu gibi bu yıl da zirvenin değişmediği görüldü. TÜRPAŞ, 698,8 milyar liralık üretimden satışıyla Türkiye'nin en büyüğü unvanını kimselere bırakmadı. Enerji sektörünün devi, istikrarlı yükselişini sürdürerek adeta 'taş çıkaran' bir performans sergiledi.
Devler Arenasında Yerler Korundu: Otomotiv ve Rafineri Sektörü Sahneye Çıktı
TÜRPAŞ'ın ardından gelen isimler de kendi alanlarında önemli başarılar elde etti. Listenin ikinci sırasında 538,3 milyar liralık cirosuyla Ford Otomotiv yer alırken, üçüncü sırada ise 327,9 milyar lira ile Star Rafineri konumlandı. Bu ilk üç sıralamanın, geçtiğimiz yıla göre herhangi bir değişikliğe uğramaması, sektörlerdeki hakimiyetin ne denli güçlü olduğunu gözler önüne serdi. Otomotiv sektörü, Türkiye'nin ekonomik lokomotiflerinden biri olmaya devam ederken, enerji ve rafinaj alanındaki devlerin de listedeki yerini sağlamlaştırdığı anlaşıldı.
Listenin dördüncü sırasında Oyak-Renault, 235,5 milyar liralık üretimden satışıyla kendine yer bulurken, beşinci sırada 206,3 milyar lira ile Toyota Otomotiv ve altıncı sırada ise 165,7 milyar lira ile Arçelik yer aldı. Bu sıralamalar, küresel ölçekte de rekabet gücüne sahip Türk sanayi kuruluşlarının gücünü ve pazar payını net bir şekilde ortaya koyuyor.
Savunma Sanayii'nin Yükselişi Şaşkına Çevirdi: Tarihi Bir Başarı!
Üst sıralardaki istikrar dikkat çekici olsa da, 2025 İSO 500 listesinin en çarpıcı ve heyecan verici detayı, savunma sanayii şirketlerinin gösterdiği inanılmaz sıçrama oldu. Geçtiğimiz yıllarda ilk 10'a girmekte zorlanan veya listelerde daha alt sıralarda yer alan bazı savunma sanayii devleri, bu yıl gösterdikleri üstün performansla tüm dengeleri değiştirdi. Özellikle TUSAŞ, 140,9 milyar liralık devasa üretimden satışıyla geçen yılki 11.'likten 7.'liğe yükselerek büyük bir başarıya imza attı. Bu, Türkiye'nin savunma sanayii alanındaki geldiği noktayı ve küresel pazardaki iddialarını net bir şekilde gösteriyor.
Listede bir diğer dikkat çekici yükseliş ise Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO) ve ASELSAN'dan geldi. TPAO, 138,8 milyar lira ile 8.'liğe, ASELSAN ise 130,2 milyar lira ile 9.'luğa tırmanarak, her iki şirketin de ilk 10'a giriş yapması tarihi bir gelişme olarak kaydedildi. Mercedes-Benz de 127 milyar liralık satışıyla ilk 10'daki yerini aldı.
İSO Başkanı'ndan Tarihi Yorum: 'Savunma Sanayii'nin Gücü Adeta Konuştu!'
İstanbul Sanayi Odası Başkanı Erdal Bahçıvan, bu tarihi gelişmeyle ilgili yaptığı değerlendirmede, Türkiye'nin sanayi devlerinin listesinde ilk kez iki savunma sanayii kuruluşunun (TUSAŞ ve ASELSAN) ilk 10'da yer almasının önemine vurgu yaptı. Bahçıvan, bu durumun sadece şirketlerin büyümesiyle sınırlı olmadığını belirterek, "Bu gelişme, savunma sanayimizin son yıllarda ulaştığı üretim kapasitesini, teknoloji geliştirme kabiliyetini, ihracat performansını ve küresel rekabet gücünü ortaya koyması açısından son derece anlamlıdır." ifadelerini kullandı. Bahçıvan, bu tablonun Türkiye'nin milli teknoloji hamlesindeki başarısının somut bir göstergesi olduğunu sözlerine ekledi.
Genel Ekonomik Göstergeler de Yükselişte: Faaliyet Kârı ve Satışlarda Artış
Sadece zirvedeki şirketlerin sıralaması değil, genel ekonomik veriler de iyileşme sinyalleri verdi. İSO Başkanı Erdal Bahçıvan, 2025 yılı İSO 500'ün faaliyet kârının yüzde 57,1 gibi dikkat çekici bir oranda artarak 641 milyar liradan 1 trilyon liraya yükseldiğini açıkladı. Bu, şirketlerin operasyonel verimliliğinin ve kârlılığının arttığının önemli bir göstergesi. Üretimden satışlarda ise yüzde 28'lik bir artış yaşanarak rakam 8,7 trilyon TL'den 11,1 trilyon TL'ye ulaştı. Bu da sanayi üretiminin hacminin arttığını ve ekonomiye canlılık kattığını gösteriyor. İSO 500'ün toplam ihracatı ise 2025 yılında yüzde 8,4 büyüyerek 104,7 milyar dolara erişti. Bu rakamlar, Türk sanayisinin hem iç pazarda hem de dış pazarlarda giderek daha güçlü bir konuma geldiğini teyit ediyor.