Ortadoğu'da Ateş Yeniden Yükseldi: Avrupa Merkez Bankası Faiz Sinyallerini Geri Çekiyor Mu?
Almanya Merkez Bankası Başkanı Joachim Nagel, Ortadoğu'daki gerilimin tırmanmasıyla küresel ekonomide belirsizliğin arttığını ve Avrupa Merkez Bankası'nın faiz kararlarının yeniden karmaşıklaştığını belirtti. Enerji fiyatlarındaki ani yükseliş, enflasyon endişelerini tetikleyerek Temmuz ayı toplantısı öncesinde piyasalarda büyük bir soru işareti yarattı.
Küresel Ekonomide Sis Perdesi Kalınlaşıyor
Slovenya'nın başkenti Ljubljana'da düzenlenen bir etkinlikte konuşan Almanya Merkez Bankası (Bundesbank) Başkanı Joachim Nagel, küresel ekonomi ve para politikasına ilişkin son derece karamsar bir tablo çizdi. Kısa süre öncesine kadar petrol fiyatlarının savaş öncesi seviyelere gerilemesi, Almanya'daki emeklilik reformu anlaşması ve sanayi verilerindeki toparlanma işaretleriyle oluşan iyimser hava, Ortadoğu'dan gelen son haberlerle adeta buharlaştı. Nagel, barış görüşmelerinin sekteye uğraması, enerji fiyatlarının yeniden yükselişe geçmesi ve ABD Başkanı Donald Trump'ın İspanya ile ticareti durdurabileceğine dair açıklamalarını 'garip' olarak nitelendirerek, ekonomi yönetiminde başlangıç noktasına dönüldüğü endişesini dile getirdi.
ABD'den Gelen Şok Hamleler ve Petrol Piyasasındaki Sarsıntı
Nagel'in bu sert çıkışları, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran ile varılan ateşkesin sona ermiş olabileceğine dair müttefiklerini uyarısının hemen ardından geldi. Amerikan ordusunun İran'a yönelik yeni hava saldırıları düzenlemesi ve İran petrolünün satışına imkan tanıyan muafiyet lisansını iptal etmesi, küresel piyasalarda adeta şok etkisi yarattı. Bu gelişmelerin akabinde, Londra piyasasında Brent petrolünün varil fiyatı, yüzde 6'nın üzerinde bir sıçramayla 79 dolara fırladı. Bu seviye, nisan ayı sonlarında görülen 126 dolarlık tarihi zirvenin oldukça altında kalsa da, enerji maliyetlerindeki ani ve sert yükseliş, merkez bankalarının enflasyon hesaplarını altüst etti. Bu durum, özellikle Avrupa Merkez Bankası'nın (AMB) para politikası üzerindeki baskıyı artırdı.
Temmuz Toplantısı Öncesi AMB'de Büyük Belirsizlik
Avrupa Merkez Bankası (AMB), haziran ayında gerçekleştirdiği faiz artışıyla dikkat çekmişti. İran merkezli savaşın başlangıcından bu yana faiz silahını kullanan ilk büyük ekonomilerden biri olan AMB'nin haziran kararı, piyasalarda bir normalleşme beklentisi yaratmıştı. Ancak geçtiğimiz hafta Portekiz'de düzenlenen yıllık merkez bankacılığı sempozyumunda, yetkililer bölgedeki çatışmaların hafiflemesiyle yeni bir adım atmak için acele etmeyecekleri sinyalini vermiş, fakat sonraki adımlara dair ortak bir konsensüs sağlanamamıştı. Yaşanan bu son jeopolitik kırılma, para politikasının yönünü yeniden büyük bir belirsizliğe sürükledi. Nagel, AMB'nin 23 Temmuz'da yapacağı kritik toplantıda nasıl bir karar alınacağını tahmin etmenin şu an için imkansız olduğunu vurguladı. Faiz artışlarına devam etme olasılığının masada olduğunu belirten Alman bankacı, oranları sabit tutma veya tamamen farklı araçları devreye sokma seçeneklerinin de ihtimal dahilinde olduğunu sözlerine ekledi. Aynı etkinlikte söz alan Slovenya Merkez Bankası Başkanı Primoz Dolenc de temmuz ayı kararına ilişkin net bir öngörüde bulunamazken, eylül ayındaki toplantı için hazırlanacak yeni ekonomik projeksiyonların yıl sonrasını görmeyi çok daha kolaylaştıracağını belirtti. Küresel piyasalar, yaz tatili öncesi alınacak bu kritik kararlar için Frankfurt'tan gelecek sinyallere kilitlenmiş durumda. Önümüzdeki haftalarda enflasyon verileri ve jeopolitik gelişmeler, AMB'nin politika patikasını belirlemede kilit rol oynayacak.